خشک شدن دهان چگونه ایجاد می شود؟
خشک شدن دهان بر اثر کاهش یا فقدان بزاق دهان ایجاد می شود. هر شخصی کم و بیش خشکی دهان را تجربه می کند. خشکی دهان را اصطلاحاً گزروستومی می نامند. این مشکل در مواقعی که عصبی هستید ، تحت فشار روانی قرار دارید ، داروهای خاصی مصرف می کنید و یا درمان های خاصی برای شما انجام می شود ایجاد می گردد.
وظایف بزاق دهان
یک انسان بالغ بین 1 تا 1.5 لیتر بزاق تولید می کند. شاید تا به حال در این باره فکر نکرده باشید که بزاق نقش مهمی در سلامت انسان بازی می کند. بزاق خواص زیادی برای انسان دارد.
- نقش گوارشی بزاق این مایع حاوی آنزیم های گوارشی است که به هضم مواد غذایی کمک می کنند. بخشی از گوارش مواد غذایی در دهان انسان آغاز می شود که این آنزیم ها آغاز کننده گوارش هستند.
- نقش گفتاری بزاق به راحت صحبت کردن کمک می کند. این موضوع را افرادی که بر اثر ترس از صحنه و یا سخنرانی به خشک شدن دهان مبتلا می شوند، تایید می کنند.
- مهار پوسیدگی بزاق به پاک شدن سطوح دندانی از خرده های مواد غذایی کمک می کند و از این طریق پوسیدگی دندان را مهار می کند.
- تثبیت اسیدیته دهان ترکیباتی در بزاق به نام بافر وجود دارد که وظیفه آنها تنظیم اسیدیته بزاق و دهان است. این ترکیبات با خنثی سازی قلیا و اسید وارد شده به محیط دهان سعی می کنند تا میزان اسیدیته بزاق به شدت کم یا زیاد نشود و بین ۶ تا ۷ ثابت بماند.
- کمک به حس چشایی جوانه های چشایی فقط در مجاورت آب می توانند مزه غذاها را برای شما ادراک کنند.
- کمک به بلع غذا همگان می دانند که هر چه مواد غذایی خشک تر باشند بلعیدن آنها مشکل تر است. مخلوط شدن مواد غذایی با بزاق دهان ، در قورت دادن به شما کمک می کند.
- تامین املاح از دست رفته دندان وقتی دندان در معرض اسیدیته املاح معدنی موجود در بزاق در بازسازی دیواره های دندانی که در آنها پوسیدگی های اولیه ایجاد شده اند کمک شایانی می کنند.
نشانه های خشک شدن دهان
در صورتی که خشکی دهان موقتی نباشد و به طور دائم به این عارضه مبتلا باشید ناراحتی و مشکلات دهانی برای شما ایجاد می کند. خشکی مخاط دهان سبب آسیب پذیری آن نسبت به التهاب وعفونت می شود. با کم شدن بزاق و حذف خاصیت تمیز کنندگی بزاق ، پوسیدگی دندان و سایر مشکلات بهداشتی دهان افزایش می یابد.
پیشگیری و درمان
معاینات دوره ای دندان پزشکی را جدی بگیرید. اطلاعات مربوط به دارو های مصرفی خود را به دندانپزشک ارائه نمایید. با ارائه اطلاعات مناسب و صحیح ، دندان پزشک می تواند علت خشک شدن دهان را بیابد.
مصرف مایعات ، مزمزه کردن آب یا مکیدن آب نباتهای بدون قند را افزایش دهید. دندانپزشک یا پزشک ممکن است برای شما بزاق مصنوعی و یا مرطوب کننده های دهانی تجویز کند تا محیط دهان شما مرطوب باقی بماند. استفاده از تنباکو را کنار بگذارید. کافئین ، الکل و نوشابه های گازدار را محدود کنید.
چون خشک شدن دهان میزان پوسیدگی دندان ها را افزایش می دهد ، بهداشت دهان خود را به نحو احسن رعایت کنید. 2 بار در روز مسواک بزنید. برای تمیز کردن نواحی که مسواک به آنها دسترسی ندارد ، روزانه یکبار از نخ دندان و یا سایر تمیز کننده های بین دندانی استفاده کنید.
موضوعات مرتبط: خشکی دهان ، بزاق
برچسبها: خشکی دهان , بزاق , گزروستومی
خشکی دهان یعنی چه؟
خشکی دهان یعنی اینکه شما بزاق کافی برای مرطوب نگه داشتن دهان خود ندارید. همگان در بعضی مواقع به خشکی دهان مبتلا می شوند از جمله در موارد ناراحتی ، نگرانی و استرس. اگر همیشه دهان خشک باشد حالتی ناراحت کننده در دهان ایجاد می کند و یا اینکه ممکن است نشانهای از یک بیماری جسمانی باشد. دلیلش این است که بزاق دهان فقط وظیفه مرطوب نگه داشتن دهان شما را ندارد بلکه در هضم غذا ، پیشگیری از پوسیدگی دندان از طریق کنترل باکتری های دهان و کمک در جویدن و قورت دادن غذا به شما کمک می کند.
علل ایجاد کننده خشک بودن دهان
غدد ترشح کننده بزاق را غدد بزاقی می نامند و به دلایل متعددی ممکن است دچار اختلال گردند که نتیجه آن کاهش ترشح بزاق است. بعضی از این عوامل عبارتند از:
عوارض جانبی داروها
حدود ۴۰۰ نوع دارو می تواند خشکی دهان ایجاد کند از جمله آنتی هیستامین ها ، داروهای ضد احتقان ، مسکن ها مسهل ها ،داروهای ضد افسردگی و ضد فشار خون.
بیماری ها
بعضی از بیماری ها بر روی ترشح غدد بزاقی تاثیر می گذارند مانند دیابت ، سندروم هوچکین ، بیماری پارکینسون ، ایدز و سندروم شوگرن.
پرتو درمانی
پرتودرمانی در ناحیه فک و صورت ممکن است باعث کاهش ترشح غدد بزاقی شود. در این موارد ممکن است بخشی یا تمام ترشح بزاق در مدتی کوتاه و یا به طور دائمی از بین برود.
شیمی درمانی
داروهای مورد استفاده در شیمی درمانی باعث غلیظ شدن بزاق می شوند که نتیجه آن خشکی نسبی دهان است.
یائسگی
در بانوانی که دچار یائسگی می شوند ، اختلالات هورمونی ممکن است آنها را به خشکی دهان مبتلا کند.
سیگار کشیدن
افرادی که از سیگار یا پیپ استفاده می کنند معمولاً به خشکی دهان مبتلا هستند.
از کجا بفهمم که خشکی دهان دارم؟
هر شخصی ممکن است در بعضی مواقع ، مبتلا به خشک بودن دهان بشود. ماندگار شدن این عارضه به معنای اختلال در ترشح بزاق است. علائم این بیماری عبارتند از:
- خشکی و چسبندگی مخاط دهان
- اختلال در بلع غذا
- احساس سوزش بر روی زبان
- احساس خشکی حلق
- ایجاد ترک بر روی لبها
- اختلال در حس چشایی و احساس مزه فلزی در دهان
- زخم های دهانی
- بوی دهان همیشگی
- اختلال در جویدن و یا صحبت کردن
خشک بودن دهان چگونه درمان می شود؟
تنها درمان دائمی خشکی دهان برطرف کردن علت آن است. اگر خشک بودن دهان بر اثر دارو ایجاد شده باشد پزشک شما میتواند داروی شما را عوض کند. اگر ترشح غدد بزاقی شما کاملا متوقف نشده باشد پزشک می تواند با تجویز داروهایی ترشح بزاق را افزایش دهد.
اگر نمی توان علت خشک بودن دهان را حذف کرد باید از طرق مختلف ، به طور مصنوعی دهان را مرطوب نگه داریم. دندان پزشک یا پزشک شما با تجویز مرطوب کننده های دهان مانند بزاق مصنوعی به شما کمک خواهد داد. همچنین شستشوی دهان با دهانشویه های مرطوب کننده می تواند مشکلات ناشی از خشکی دهان را کاهش دهد.
اقداماتی که خود شما می توانید انجام دهید عبارتند از
- مزمزه کردن آب یا نوشیدنی های بدون قند.
- اسپری کردن محلول های جایگزین بزاق به دهان.
- پرهیز از بعضی نوشیدنی ها مانند قهوه و چای و یا سایر نوشیدنی هایی که خشکی دهان ایجاد می کنند.
- استفاده از آدامس و آب نبات های بدون شکر.
- عدم استفاده از تنباکو یا الکل که خشک بودن دهان را تشدید می کنند.
- پرهیز از غذاهای تند و ادویه دار و شور که باعث تحریک مخاط خشک دهان می شوند.
- استفاده از مرطوب کننده ها ی هوا مخصوصاً هنگام خواب.
موضوعات مرتبط: خشکی دهان
برچسبها: خشکی دهان , بزاق , درمان خشکی دهان