وبلاگ اختصاصی دکتر علیرضا طالبیان

نایت گارد چیست؟

نایت گارد نوعی محافظ دهانی است که برای پیشگیری و درمان دندان قروچه کاربرد دارد. استفاده شبانه و یا روزانه از نایت گارد می‌تواند باعث کاهش دندان قروچه شود.دندان قروچه که سبب می شود دندان ها را به یکدیگر بسائیم و یا فشار دهیم نوعی بیماری شایع دندانی است. بر اساس مقاله منتشره در یک ژورنال علمی ۲۰ درصد از بالغین به دندان قروچه مبتلا هستند و اگر این بیماری جدی گرفته نشود می‌تواند سلامت دهان و دندانها را به خطر اندازد. برای درمان دندان قروچه ممکن است دندانپزشک برای شما نایت گارد بسازد.

چگونه دندان قروچه دندان ها را آسیب می زند؟

وقتی دندان هایتان را به یکدیگر می سائید نیروی زیادی به آنها وارد می شود. براساس مقاله منتشره در ژورنال دندانپزشکی امروز نیروی بیش از ۵۰۰ پوند بر اینچ مربع (psi) به دندان ها وارد می شود. برای اینکه میزان نیروی وارده به دندان ها را متوجه شوید مثالی می زنیم. نیروی لازم برای جویدن هویج حدود ۲۸ psi است.

چون دندان های ما برای تحمل چنین فشاری ساخته نشده اند زیر چنین نیروهایی دچار سایش می شوند. نتیجه سایش دندان ها ایجاد حساسیت دندانی است. اگر دچار حساسیت دندانی هستید از دهانشویه و خمیر دندان ضد حساسیت استفاده کنید. به خاطر بسپارید که نیروهای حاصل از دندان قروچه می تواند باعث شکستن ترمیم های دندانی، روکش و ایمپلنت دندانی شود.

نایت گارد چگونه ساخته می شود؟

ساخت نایت گارد به سادگی انجام پذیر است. در ابتدا دندانپزشک از دندان‌های شما قالب گیری می‌کند و قالب تهیه شده را به لابراتوار ارسال می کند. در لابراتوار با استفاده از این قالب برای شما یک نایت گارد از جنس آکریل ساخته می شود. نایت گارد ساخته شده ممکن است سخت و یا نرم باشد. در نایت گارد ساخته شده قبل از استفاده باید تغییرات جزئی داده شود بنابراین برای شما تعیین وقت خواهد شد تا مناسب سازی نهایی انجام شود.

نایت گارد چطور کار می کند؟

محافظ دهانی ساخته شده مانع از اعمال فشارهای زیاد به دندان ها می شود اما ممکن است این بیماری را برطرف نکند. به عبارت دیگر حتی با استفاده از نایت گارد ممکن است فشردن و یا سایش دندان ها به یکدیگر همچنان ادامه یابد. اشکالی ندارد و شما باید همچنان به استفاده از نایت گارد ادامه دهید تا دندان هایتان محافظت شود. حتی ممکن است بر اثر استفاده از آن سایش دندان ها به یکدیگر برطرف شود اما به محض عدم استفاده ممکن است دندان قروچه دوباره برگردد. اگر هنگام استفاده از نایت گارد، متوجه ترک و یا سوراخی بر روی آن شدید به دندانپزشک مراجعه کنید تا ناحیه آسیب دیده را ترمیم کند.

بر اثر دندان قروچه و یا فشردن دندانها به یکدیگر ممکن است آسیب به دندانها وارد شود. بنابراین به محض مطلع شدن از دندان قروچه به دندانپزشک مراجعه کنید. دندانپزشک شما با ساخت یک محافظ دندانی باعث می شود که آسیب های وارد شده به دندان های شما به حداقل برسد.

تمرینات دندان قروچه چیست؟

تمرینات دندان‌ قروچه علاوه برعلل بر روی تاثیرات سایش دندانها موثر هستند. تمرینات آگاهانه ( Awareness Exercises ) نمونه ای از تمرینات دندان قروچه است. این تمرینات چون از روی قصد و آگاهی انجام می شود، آگاهانه نامگذاری شده است. همانطور که گفته شد ، علاوه بر تاثیر گذاری بر عوامل ایجاد کننده دندان قروچه، مانع از سایش دندان ها به یکدیگر می شوند.

به عنوان مثال اگر بر روی وضعیت زبان و دندانهایتان تمرکز کنید می توانید از آسیب های ناشی ازسایش دندانها پیشگیری نمایید. یکی از این تمرینات این است که زبان را در پشت دندان های جلویی فک بالا قرار دهید تا به این ترتیب سایش دندانها به یکدیگر غیرممکن شود. هر زمان که متوجه شدید دندانها در حال سایش به یکدیگر هستند با انجام این تمرین مانع از ادامه آن شوید.

رفع تنش

تنش و فشار در فک یکی دیگر از علل ایجاد دندان قروچه است و حتی در بعضی افراد دندان قروچه می تواند باعث ایجاد تنش و فشار در فک شود. در هر دو صورت تنش و فشار فکی ناراحت‌کننده است و می‌تواند به سردرد یا گوش درد و درد در مفصل فکی منجر شود.

آرامبخشی و ریلکسیشن

با آرامبخشی و ریلکسیشن عضلات فک می توان از تنش و فشار در فک جلوگیری کرد. هر زمان که احساس کردید در ناحیه صورت و فک تنش و فشار وجود دارد، سعی کنید این نواحی را در حاتل انبساط و آرامش نگه دارید. اگر نمی دانید در چه شرایطی فک شما دچار تنش و فشار است راه ساده آن این است که به طور ارادی عضلات فک را منقبض و آزاد کنید تا احساس آزاد بودن و یا دارای تنش بودن را تجربه کنید.

بنابه توصیه موسسه ملی سلامت آمریکا راه دیگر خلاصی از تنش فکی عبارت است از ماساژ، تمرینات کششی و حتی فیزیوتراپی فک. فیزیو تراپی مخصوصاً می‌تواند مفید واقع شود چون فیزیوتراپیست برنامه ای متناسب با نیاز شما تهیه و اجرا می کند. بنا به توصیه مرکز پزشکی دانشگاه مریلند، تمرینات کششی باعث نرمال کردن عضلات و مفاصل فکی و همچنین سایر عضلات سر می شود. انجام ماساژ نیز می‌تواند مفید واقع شود که البته باید با ماساژ نواحی گردن و شانه همراه شود. فیزیوتراپیست شما باید گره های ایجاد کننده فشار و تنش را بیابد تا با ماساژ آنها سبب آرام بخشی عضلات شود.

سایر روش ها

کاستن از استرس در زندگی روزمره ، برای سلامتی روح و روان شما مفید است. با انجام تمرینات آرام بخشی و ریلکسیشن ، فشار خون طبیعی شده ، باعث می شود خواب راحتی داشته باشید و دندان ها کمتر به یکدیگر فشرده و یا ساییده شوند. دیگر روش های کاهش استرس عبارتند از مدیتیشن ، تمرینات تمرکزی ریلکسیشن .اگر در انتخاب این روشها مردد هستید ، با دندانپزشک خود مشورت کنید تا متوجه شوید کدام یک از روش های فوق الذکر برای شما مناسب تر است.

آیا تمرینات دندان‌ قروچه واقعاً کار می کند؟

پژوهشگران هنوز در حال انجام تحقیق بر روی نحوه تاثیر گذاری فیزیوتراپی در درمان دندان قروچه هستند. بر اساس مقالات چاپ شده در ژورنال انجمن فیزیوتراپی آمریکا تمرینات دندان قروچه به نظر می رسد که بعضی از نشانه های بیماری را کاهش می دهد و اگر در نحوه چفت شدن دندانهای فک بالا و پایین و همچنین در مفصل فکی گیجگاهی اشکالاتی وجود داشته باشد درمانهای خاص خود را می‌طلبد. اگر انجام تمرینات برای شما کارساز نبود با دندانپزشک خود مشورت کنید. شاید لازم باشد با درمان ارتودنسی ، دندان های شما در وضعیت مناسب تری قرار گیرند.

اگرچه دندان قروچه و فشردن دندانها به یکدیگر ممکن است موضوعی مهم به نظر نیاید ، ممکن است آسیب های طولانی مدت و حتی لقی دندان به همراه داشته باشد. بنابراین همیشه درباره میزان اثربخشی تمرینات دندان قروچه با دندانپزشک خود مشورت کنید تا از سایر روش های درمانی غافل نشوید.

دندان قروچه چیست؟

دندان قروچه عبارت است از ساییدن بی اختیار دندان ها به یکدیگر. بیشتر مردم از دندان قروچه خود بی خبر هستند. در ایالات متحده جمعیتی بالغ بر۳۰ الی ۴۰ میلیون کودک و بزرگسال به این مشکل مبتلا هستند. بعضی افراد فقط در طول شب دندانهای خود را به همدیگر می سایند. این نوع بیماری را دندان قروچه شبانه می نامند. اما بعضی دیگر در طول روز نیز دندان قروچه دارند.

عوامل ایجادکننده

دندان قروچه دلایل متعددی می تواند داشته باشد. برخی از پژوهشگران دندان‌ قروچه را چیزی بیشتر از یک عادت نمی دانند.

• چنین به نظر می رسد که این بیماری با استرس و اضطراب در ارتباط باشد. استرس به دلایل مختلف ممکن است ایجاد شود از جمله حوادث دردناک مانند مرگ عزیزان و از دست دادن شغل. حتی ممکن است بر اثر یک حادثه خوشحال کننده مانند به دست آوردن یک شغل جدید و یا فرزند دار شدن استرس ایجاد شود.

• این بیماری ممکن است بر اثر نامناسب شدن چفت شدن دندانها به یکدیگر ایجاد شود.

• دندان قروچه می تواند نشانه ای از بعضی بیماریهای نادر عصبی عضلانی در صورت باشد.

• در موارد نادر دندان قروچه ممکن است عوارض جانبی بعضی از داروها ی ضد افسردگی باشد. این داروها عبارتند از فلوکستین ، سرترالین و پاروکستین . در مواردی که دندان قروچه شدید باشد ممکن است دیواره دندان و یا ماده ترمیمی شکسته شود.

• سائیدن دندانها به یکدیگر باعث از بین رفتن لایه مینای دندان و برهنه شدن عاج دندان می شود. که در نتیجه آن حساسیت دندانی ایجاد می شود.

• دندان قروچه شدید حتی ممکن است باعث ایجاد اختلال در مفصل فکی گیجگاهی ، سردردهای صبحگاهی پس از برخاستن خواب و دردهای صورتی با علت نامشخص شود.

علائم

اگر یکی از علائم زیر را در خود مشاهده کردید به دندان قروچه مشکوک شوید :

• انقباضات منظم عضلات فک

• صدای ساییدن دندانها به هنگام خواب که حتی ممکن است مانع خوابیدن دیگران شود.

• سردرد مبهم صبحگاهی

• سفت و دردناک شدن عضلات فکی مخصوصاً هنگام برخاستن از خواب

• دردهای صورتی طولانی مدت

• پریدگی، سایش، شکستن دیواره های دندان و ترمیم های دندانی

• درد در ناحیه مفصل فکی گیجگاهی

• بزرگی و تورم عضلات فک پایین. همانطور که عضلات بر اثر تمرینات بدنسازی افزایش حجم می یابند ، عضلات فکی نیز ممکن است بزرگ شوند. بزرگی عضلات بعد از درمان دندان قروچه برطرف می‌شود.

تشخیص

اگر هر یک از علائم و نشانه های فوق الذکر را مشاهده کردید به دندانپزشکی مراجعه کنید. دندانپزشک می تواند با گرفتن تاریخچه ، علت بیماری شما را متوجه شود.

دندانپزشک با توجه به تاریخچه، منشاء استرس شما را تعیین خواهد کرد. او همچنین داروهایی که مصرف می کنید را بررسی می کند. وی همچنین از کسانی که با شما در یک محل یا اتاق می خوابند پرس و جو خواهد کرد. پرسش از افراد درباره صدای سایش دندانها موقع خواب است.

دندان پزشک در حین معاینه ، سلامت و وضعیت عضلات فکی را بررسی می کند. دندان ها دومین ناحیه ای هستند که مورد توجه قرار می گیرند. سایش های سطوح دندانی ، نشانه ای از دندان‌قروچه است. دندان پزشک با معاینه عضلات فک و مفصل فکی ، وجود درد به هنگام لمس را بررسی می‌کند.

در صورتی که دندانپزشک حدس بزند که دندان قروچه شما با مشکلات دندانی ارتباط داشته باشد ، معاینات و بررسی های مفصل تری انجام می دهد. او به دندان های شکسته ، کشیده شده و یا کج شده توجه خواهد کرد. وی همچنین نحوه چفت شدن دندانهای بالا و پایین ، ضایعات دندانی و لثه ای ناشی از دندان قروچه را بررسی می کند. بررسی های رادیوگرافیک نیز در بعضی موارد ضروری به نظر می رسد.

شیوع

در حدود ۳۰ درصد از کودکان ، دندان‌های خود را می سایند و یا به هم فشار میدهند. دندان قروچه بیشتر در سنین زیر پنج سال مشاهده می شود. در بیش از نیمی از کودکان ۳ تا ۱۰ ساله با رسیدن به سن ۱۳ سالگی ساییدن دندانها به یکدیگر برطرف می شود.

مدت زمان بیماری

در نوجوانان و بزرگسالان بر اساس علت ایجاد کننده ، دندان قروچه ممکن است در مدت زمان های کوتاه یا بلند ادامه داشته باشد. به عنوان مثال اگر به علت استرس ایجاد شده باشد ممکن است برای سال ها از بین نرود. اما اگر این بیماری بر اثر یکی از مشکلات دندانی ایجاد شده باشد با رفع آن مشکل ، بیماری نیز برطرف خواهد شد.

پیشگیری از دندان قروچه

اگر بیماری به دلیل استرس ایجاد شده باشد مشاوره های روانشناسی می تواند مثمر ثمر باشد. همچنین ممکن است از روش های تمدد اعصاب یا ریلکسیشن استفاده شود. پرهیز از محرک هایی مانند تنباکو و کافئین ممکن است مفید واقع شود. در کودکان و بزرگسالان با آسیب های وارده به دندان می توان مقابله کرد. معمول ترین روش ، استفاده از نایت گارد در هنگام خواب است. استفاده از نایت گارد علاوه بر جلوگیری از صدمات دندانی ، به کاهش فشار و درد عضلات و مفصل فکی کمک می کند. همچنین کمپرس گرم باعث کاهش درد در عضلات فکی می‌شود.

درمان دندان قروچه

درمان دندان قروچه بر اساس علت ایجاد کننده متفاو ت است.

• استرس اگر دندان قروچه شما به دلیل استرس ایجاد شده باشد ، دندانپزشک یا پزشک شما مشاوره روانشناسی را توصیه می کند. دندانپزشک حتی ممکن است به این منظور داروهایی مانند دیازپام را تجویز کند. این دارو برای استفاده در مدت زمان های کوتاه تجویز می شود. اگر قبل از خواب این دارو مصرف شود به کاهش سایش دندان ها کمک می کند. داروی دیگری که ممکن است برای شما تجویز شود داروی شل کننده عضلانی است. در صورتی که با این اقدامات کاهشی در دندان‌ قروچه حاصل نشد شما را به یک جراح فک و صورت ارجاع می دهند.

• مشکلات دندانی اگر بیماری بر اثر مشکلات دندانی ایجاد شده باشد از اقدامات مهم ، تصحیح نحوه چفت شدن دندان ها به یکدیگر است. در موارد پیشرفته حتی ممکن است بر روی دندانهای شما روکش قرار داده شود یا بعضی از سطوح دندانی تراش بخورد. یکی از اقدامات مهم ، ساختن نایت گارد است. این دستگاه دندانپزشکی را معمولا در شب استفاده می کنند اما در بعضی موارد استفاده روزانه از آن تجویز می شود.

• تجویز دارو اگر دندان قروچه به دلیل استفاده از داروهای ضد افسردگی ایجاد شده باشد شما دو گزینه دارید. پزشک ممکن است داروی شما را عوض کند و یا در کنار داروی ضد افسردگی داروهای مقابله کننده با دندان قروچه را برای شما تجویز نماید.

زمان مراجعه به پزشک

هنگامی به دندانپزشک و یا پزشک مراجعه کنید که یکی از علائم دندان قروچه را ببینید و یا این که دیگران به شما بگویند که صدای سایش دندانها به یکدیگر را در موقع خواب از شما می شنوند. هنگامی که بدون هیچ حادثه ای دیواره دندان و یا ماده ترمیمی دندان می شکند و احساس می کنید که دندان تان لق شده است، به دندانپزشک مراجعه کنید.

پیش آگهی

بدون هیچ گونه درمانی بیش از نیمی از کودکان مبتلا به دندان قروچه با رسیدن به سن ۱۳ سالگی بیماری شان برطرف میشود. استفاده از نایت گارد برای بیشتر کودکان مفید خواهد بود و مانع از سایش بیشتر دندان های آنها می شود. در نوجوانان و بزرگسالان اگر درمان به موقع و متناسب انجام شود ، نتیجه درخشانی حاصل خواهد شد.